Wpisy oznaczone ‘podstawy’

Spiral Dynamics – systemy i elementy

Autor: Adam Dębowski, 12 grudnia, 2009, Brak komentarzy

fl6 200x300 Spiral Dynamics   systemy i elementySpiral Dynamics® opisuje systemy biopsychospołeczne wzdłuż kontinuum, które formują rozszerzającą się spiralę. (Linię o kształcie zigzaga lub chybotliwe skręty, choć obraz trójwymiarowy jest bardziej intrygujący). Termin „biopsychospołeczny” ukazuje nacisk Gravesa na wielodyscyplinarne podejście do zrozumienia ludzkiej natury – bio: dla neurologii i chemicznej energii życia; psycho: dla znanych wymiarów psychologicznych, takich jak: temperament, mierzalne inteligencje i różne odmiany osobowości; społeczny: dla zbiorowej energii w dynamice grupy i kulturze, tak jak społeczny atom wpływa na ludzkie zachowanie. Te trzy elementy są w ciągłej interakcji z poziomami Gravesa. Niektórzy uważają to też za słuszne, aby dodać element duchowy i stworzyć systemy bio-psycho-społeczno-duchowe, gdyż uważają to za kolejny istotny aspekt ludzkiej natury, a nie część składową któregoś z poprzednich.

Przez długi czas praca ta była nazywana „Teorią systemów wartości” („Value Systems Theory”). Tytuł był jednak źródłem nieporozumień, bo większość ludzi ma w swoim umyśle już gotową i jasną definicję wartości. Gdy zatem dodamy do wartości słowo „moralny”, pole zawęża się jeszcze bardziej. Ten model jest o tym, skąd te decyzje pochodzą i jak są podejmowane. Odnosi się raczej do tego, dlaczego ludzie przyjmują takie a nie inne wartości, niż do tego, jakie te wartości są. Stąd możesz myśleć o wartościach, moralnościach, standardach, przekonaniach i priorytetach, jako o treści/zawartości (memes, Richard Dawkins). Poziomy Gravesa w modelu Spiral Dynamics są dla nich bardziej jak pojemniki (vMemesmeme attractors dla systemu wartości). W pewnym sensie pojemnik ogranicza swoją zawartość, choć pewne zawartości wymagają bardziej specjalistycznego pojemnika i nie mogą być na zawsze umieszczone w czymś zupełnie dowolnym. Osiem podstawowych teoretycznych pojemników opisanych w tabelach poniżej, zawierają wszystkie rodzaje treści.

Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski,założyciel Instytutu NLP Coaching

Wprowadzenie do Spiral Dynamics

Autor: Adam Dębowski, 5 grudnia, 2009, Brak komentarzy

fl4 300x199 Wprowadzenie do Spiral DynamicsLudzie myślą na wiele różnych sposobów. Brat i siostra, mąż i żona, szef i pracownik, korporacja i firma klienta mogą mieć zupełnie odmienne wartości i spojrzenia na świat. Ludzie w sąsiadujących kabinach lub rodziny, mieszkające obok siebie czasem wydają się nie zamieszkiwać w sąsiedztwie. Znajomi z pracy mają szeroką gamę pomysłów co do wizji, misji i celu danej organizacji. Państwa, dzielące przestrzeń tej samej planety, często wydają się być w tak kompletnie innych światach, jeśli chodzi o kwestie polityki. Dlaczego?

Spiral Dynamics® jest sposobem myślenia o tych złożonych kwestiach ludzkiej egzystencji, jak również sposobem wprowadzania pewnego porządku i przewidywalności dla widocznego chaosu ludzkich spraw. Zapewniają ramy/strukturę dla dochodzenia ewolucji światowych poglądów i rusztowania, na którym dobrze jest stać, podczas analizy sytuacji i planowania najwłaściwszych działań. Czasem nazywana poziomami psychologicznej teorii egzystencji, praca ta przedstawia wzorce ludzkich różnorodności i trajektorię do zmiany. Mówi o tym, dlaczego mamy unikatowe spojrzenia na życie i w jaki sposób nasze własne zmysły dotyczące tego, jak „prawdziwy świat” wygląda, mogą się różnić. Co więcej, SD proponuje konkretne narzędzia dla komunikacji, zarządzania, organizowania i uczenia się, aby dopasować to do tego, kim ludzie są i kim są na drodze do stania się tym, czym następnie będą.

Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski,założyciel Instytutu NLP Coaching

Nieustanne dążenie ku górze – 3 część artykułu

Autor: Adam Dębowski, 17 listopada, 2009, Brak komentarzy

fl1 201x300 Nieustanne dążenie ku górze – 3 część artykułuSpirale kiedyś i dziś

Pierwszy poziom nazywany BEŻOWYM to powstanie człowieka. Podstawowym założeniem jest w nim samo przetrwanie i skupiony jest na istnieniu jednostki. W odniesieniu do dzisiejszych czasów elementy poziomu beżowego możemy odnaleźć u bezdomnych, walczących po przetrwanie ludzi, u których istnieją tylko priorytety pierwszego rzędu: fizjologiczne potrzeby, bezpieczeństwo. Pojawia się on także, gdy doświadczamy jakiegoś wielkiego przeżycia, czy generalnej zmiany.

Drugi poziom nazwany PURPUROWYM odnosi się do istnienia plemienia. By ludzkość mogła przetrwać, łączyła się w klany, których początkowo podstawową intencją było samo przetrwane, wkrótce jednak pojawiły się wierzenia w postaci znaków, symboli i kultów. W owych czasach wykształciło się także coś, co istnieje w naszym mózgu i jest chemiczne odpowiedzialne za umożliwienie słyszenia przez człowieka wewnętrznych głosów. Rozwinęła się prawa półkula mózgu, odpowiedzialna za intuicję, emocjonalne przywiązanie do miejsc oraz mistyczne poczucie przyczyny i skutku. W odniesieniu do dzisiejszych realiów przejawia się silnym połączeniem z rodziną, a także kultywowaniem ludowych wierzeń i zabobonów.

Trzeci poziom rozwoju – CZERWONY – pojawił się na znak buntu jednostek wobec ograniczeń życia w zamkniętym środowisku. To etap rewolucji – wyłonienia się jednostki ponad ogół. Wtedy i obecnie oznacza przekonanie, iż jednostka jest silna i ma prawo do decydowania o samym sobie. Ma to niestety zazwyczaj negatywne znaczenie – oznacza bunt i totalne sprzeniewierzenie się istniejącym prawom. W dzisiejszych czasach może to być silny indywidualizm i niechęć do poddawania się jakimkolwiek regułom , a w skrajnych przypadkach będzie to przestępczość.

W odpowiedzi na ten etap pojawił się NIEBIESKI wraz z swoją ideologią i ówczesną odpowiedzią na pytania ludzkości. Na impulsywną jednostkę społeczeństwo znalazło swoje sposoby. Pojawiły się zasady, przykazy, doktryny według których często żyjemy po współczesne czasy. To religie, ustroje, konstytucje. Zasady, według których postępować ma jednostka, zazwyczaj w poświeceniu dla dobra ogółu. W dzisiejszych czasach kolor „niebieski” możemy odnaleźć w jednostkach wierzących w moc silnych i autorytatywnych zasad. Za tym poświęceniem zawsze stać będzie silna ideologia wyłoniona z tego właśnie etapu. W organizacjach będą to stare często nieaktualne procedury, czy zbędna biurokracja. Wszędzie tam, gdzie system w założeniu kontroluje nasze wybory.

Gdy niebieski został nasączony znów wyłoniła się krzycząca o swoje prawa jednostka: „Ja przecież potrafię sama! Jestem samodzielną osobą, dlaczego ktoś ma mi mówić, co będzie dla mnie najlepsze?”. Tak powstał etap POMARAŃCZOWY – nastawiony na rozwój, odrywanie, zarządzanie naturalnymi zasobami. Oświecenie polegające na wyzwoleniu się indywidualnego ducha z czegoś co było bardzo ograniczającymi siłami. Następują wielkie odkrycia i rozwój nauki. Rozwijają się dziedziny matematyki, logiki, techniki, zmysł rytmu i muzyka, ujęcia ilościowe i pomiary, więc właściwości lewej półkuli mózgu. W dzisiejszych czasach „pomarańcz” oznacza ludzi skupionych na swojej karierze,  celach osobistych i zawodowych, podejmujących wyzwania. Nie uciekających od ryzyka, myślących strategicznie i skupionych na swoich obecnych i przyszłych sukcesach. Przejawami kodu pomarańczowego jest kapitalizm czy konsumeryzm. „Pomarańcz” oznacza niestety również dewastację środowiska, w znaczeniu wykorzystania go w imię spełnienia własnych potrzeb i podniesienie jakości życia – niekoniecznie zgodnie z ekologią. Co ważne – te same zdolności co doprowadzają tu do dewastacji środowiska, mogą wykreować jego odbudowę.

W pomarańczowym skupieniu na rezultatach pomijane jest myślenie o wewnętrznej istocie człowieka. Odpowiedzią jest kolejny, ZIELONY etap. Kieruje on swoja uwagę w stronę wartości: miłość, wrażliwość, empatia. W dobie zielonego wszyscy jesteśmy jedną rodziną. Przykładem mogą być tu hipisi i wyznawane przez nich zasady. „Zielony” jest dobrym przykładem kogoś, kto posiada wrażliwość, duchowość, świadomość ekologiczną, ma otwarty umysł i świadomość kulturową. Promuje spokój, równość i braterstwo, czasami nawet w zbyt naiwny sposób. „Zielony” używa zasobów wytworzonych w poprzednim etapie, ale nie dąży już do tak ekspansywnego rozwoju. System ten skupia się na dobru społecznym i dzieleniu wypracowanych zasobów.

Pod koniec lat 80-tych odnaleziono pierwsze osoby, nie pasujące do poprzednich systemów. Myśleli szybko i znajdywali wiele rozwiązań. Zniknął też u nich znaczny we wszystkich poprzednich etapach lęk egzystencjalny. Zamiast tego pojawiła się ciekawość bycia w rozszerzającym się wszechświecie. Tak oto zaczął pojawiać się poziom ŻÓLTY. Nie istnieje pełna prezentacja tego etapu, gdyż nie istnieje jeszcze jego nasycenie w dziejach ludzkości. Wiadomo, że ma on globalne zdolności integrowania tego co było, z tym co dopiero przyjdzie.

Również kolejny kod – TURKUSOWY – nadjedzie w połączeniu ze swym poprzednikiem. Można powiedzieć, że podczas gdy „żółty” to „lewa półkula z uczuciami”, „turkusowy” to „prawa półkula z danymi”. Koncentrować się będzie na stanach naturalnego przepływu energii w poszukiwaniu jakości życia i głębi myślenia. Skok do tego nowego wymiaru rozumienia – będzie to przyszła duchowość.

Istotne jest, że kolejne etapy nie wyrażają znaczeń jedynie złych, albo jedynie dobrych. Wszystko to może mieć bowiem zarówno pozytywne, jak i negatywne odniesienie, w zależności od intencji użycia. Spirala ze swoją różnorodnością zawiera się w całości wewnątrz każdego człowieka, a konkretne jej formy mogą być przywołane na wskutek wydarzeń w jego życiu.

Trzecia część artykułu “Spirale Dynamiczne – Nieustanne dążenie ku górze” autorstwa Sylwii Rogali. Zobacz pozostałe części klikając tutaj.

Nieustanne dążenie ku górze – 1 część artykułu

Autor: Adam Dębowski, 11 listopada, 2009, Brak komentarzy

iStock 000000680140Medium 300x300 Nieustanne dążenie ku górze   1 część artykułuOd lat zastanawiamy się nad kwestią różności pokoleń oraz psychologicznych uwarunkowań rozwoju człowieka. Wraz z ewolucjom zmienia się system wartości, a w związku z tym pojawiają się odmienne przekonania i dążenia, które kierują ludzkim życiem i wyznaczają jego kierunki rozwoju. Zrozumienie tej zmiany jest kluczem do własnego zrozumienia oraz osiągnięcia harmonijnych relacji z otoczeniem.

Żyjemy w czasach nieustających zmian. Otacza nas wszechobecna informacja – nigdy wcześniej dostęp do niej nie był tam prosty i tak powszechny, jak obecnie. Ponad to, rozwija się w niesamowitym tempie technologia – mogłoby się wydawać, że mamy już wszystko, ciągle jednak okazuje się, że istnieje coś więcej. Przy tym wszystkim interesująca jest kwestia psychologicznego rozwoju człowieka. Przy takim postępie cywilizacji, następuje równie szybki postęp rozwoju kolejnych pokoleń. To, co kiedyś zajmowało ludzkości setki lat, dziś, w dobie Internetu i zaawansowanych technologii naukowych, skraca się do liczby zawartej w „naście”. W ostatnich dziesięcioleciach zaobserwować można rewolucyjne zmiany w sposobie myślenia i postrzegania rzeczywistości.

Dzisiejsze pokolenia zupełnie inaczej podchodzą do życia, niż poprzednicy. Pewni siebie i pozbawieni kompleksów, gdyż na studiach dostają wiedzę, którą inni gromadzili przez lata. Ambitni, kreatywni i znający swój potencjał, czują się równi z starszymi i bardziej doświadczonymi ludźmi. Zaawansowani technologicznie, głodni doświadczeń i różnorodności – poszukują sensu i poczucia sprawstwa w życiu i pracy. Zachwianiom ulega też wiara w nauki humanistyczne, na rzecz nauk technicznych. Kult pieniądza przestaje być już priorytetem, na rzecz innych wartości: świadomości, miłości, holistycznego rozwoju człowieka. Być może daleko posuniętą hipotezą może wydać się niektórym to, co tu przeczytają. Kwestią otwartości umysłu jest jednak przyjrzenie się bliżej tego rodzajowi wglądu w psychologiczne aspekty ewolucji człowieka.

Ciekawą kwestią jest, że to co kiedyś było takie ważne w oczach ludzkości, ustępuje miejsca coraz to nowym dogmatom. Nie tyle zmieniają się wartości – pewnie z nich w dziejach ludzkości zawsze pozostaną te same, zmienia się jednak kwestia priorytetów i podejścia do środowiska życia. Rozwój ten można przedstawić za pomocą dynamicznej spirali. Zakłada ona, że nasze różnorakie światopoglądy, nasze przekonania, wreszcie same nasze tożsamości są reprezentowane przez osiem tzw. „memów”, czyli systemów wartości, które w równym stopniu stosują się do pojedynczych osób, jak i do całych kultur. Spirala Rozwoju prowadzi do przejrzystości i daje wgląd w rozliczne typy ludzkiej psychologii, przekonań i wartości, które, często nieświadomie kierują naszymi wyborami i kształtują samą naszą tożsamość. Prowadzi także do całkowitej obiektywności, ponieważ umiejscawia nasze własne doświadczenia w kontekście całej historii rozwoju psychologii człowieka, której całość – w tej teorii – jest obecna w każdym z nas. Tak więc przeszłość nie jest martwa, tylko zawarta w tu i teraz, w zależności od tego, na jakim etapie własnego rozwoju jesteśmy. Spirala Rozwoju może być więc odpowiedzią i wsparciem wobec współczesnych problemów ludzkości: zarządzania, różnic kulturowych, komunikacji i budowaniu relacji.

Pierwsza część artykułu “Spirale Dynamiczne – Nieustanne dążenie ku górze” autorstwa Sylwii Rogali. Zobacz pozostałe części klikając tutaj.

Spirale Dynamiczne i Poziomy Wartości Gravesa

Autor: Adam Dębowski, 5 listopada, 2009, Brak komentarzy

iStock 000000172386Small 300x199 Spirale Dynamiczne i Poziomy Wartości GravesaSpiral Dynamics i Poziomy Wartości Gravesa to całkowicie nowa koncepcja w Polsce. Z tego co nam wiadomo w kontekście coachingu, nasz Instytut NLP Coaching, jako pierwszy wprowadził SP i PWG do naszego kraju. Poznanie koncepcji Poziomów Wartości Gravesa był jednym z tych momentów w moim życiu, który zadecydował o sposobie rozumienia świata. W kolejnych artykułach pojawi się więcej informacji na ten temat.

Czym są PWG i Spiral Dynamics? To szeroka psychologiczno-coachingowo-filozoficzno-socjologiczno-neurologiczna koncepcja spojrzenia na człowieka jako indywiduum oraz całe grupy społeczne. Pozwala zrozumieć na jakim etapie życia jesteśmy. Opisuje nasz poziom świadomości i to jak różnimy się między sobą na głębokim Nieświadomym Poziomie.

Całą koncepcję stworzył dr Clare Graves, który będąc terapeutą, filozofem jak i socjologiem podróżował po świecie i obserwował zachowania ludzi i ich głębokie struktury umysłu. Następnie pojawił się dr Don Beck (znajomy Kena Wilbera), który rozwinął teoretyczne mechanizmy Gravesa i nadał im praktyczne spojrzenie. Całą ideę rozwinął dr Tad James, który wykorzystał SP i PWG w celach coachingowych, nadał praktyczne spojrzenie i przede wszystkim praktyczne zastosowanie w pracy z drugim człowiekiem.

Jeśli interesuje Cię całkowicie nowatorskie podejście w Coachingu, nowa metodologia pracy zapraszam na szkolenie Praktyk NLP Coach:  które organizowane jest w naszym Instytucie NLP Coaching.

Na tej stronie będą pojawiać się artykuły dotyczące koncepcji Spiral Dynamics jak i Poziomów Wartości Gravesa.

Pozdrawiam
Adam Dębowski
Trener Coachów, Master Trener TLT, Master Coach
Założyciel Instytutu NLP Coaching