Wpisy oznaczone ‘linia czasu’

Czy istnieje linia czasu dla wyłaniania się systemów?

Autor: Adam Dębowski, 12 kwietnia, 2010, Brak komentarzy

metafory 150x150 Czy istnieje linia czasu dla wyłaniania się systemów?Model Spiral Dynamics nie jest chronologiczny, czy oparty na wieku. Innymi słowy, jeden poziom nie pojawia się w wieku lat dwóch, potem trzech, inny w wieku siedmiu lat, kolejny w wieku lat osiemnastu i coś jeszcze innego w wieku lat 25 lub 45 lub 95. Dr Graves zawsze skłaniał się ku Piagetowi i teoretykom rozwoju dziecięcego, aby zrozumieć, które cechy osobowości rodzą się wcześnie i mogą być powiązane z etapami rozwoju u dzieci. Jego zainteresowanie było ukierunkowane na „dojrzałe” istoty ludzkie, choć wczesne formy tych systemów z pewnością ukazują rozwój dzieci i wiele zasad ma tutaj zastosowanie.

  • Spiral Dynamics jest modelem dojrzałej osobowości dorosłego w działaniu, dążącym do analizy różnic w ludziach po przejściu przez hormonalne i rozwojowe etapy niemowlęctwa, dzieciństwa i dojrzewania. Choć istnieje pewna sekwencja – i niektórzy teoretycy utrzymują fazy – w życiu dorosłym, linia czasu Gravesa jest dosyć płynna. Systemy wzrastają i upadają w miarę jak ludzie dostosowują się na nowo do zmieniających się warunków życiowych i zmian neurologicznych. To ta elastyczność – interakcja między warunkami życiowymi i środkami radzenia sobie dla produkowania systemów radzenia sobie – dzieli punkt widzenia Dr Gravesa. Stąd dwoje ludzi w wieku lat 19 i 90 mogą mieć te same systemy radzenia sobie; bądź inna para ludzi w wieku lat 32 może różnić się diametralnie w swoim sposobie myślenia.
  • Dr Graves grał z historyczną sekwencją w obliczu pojawienia się systemów, gdy nabrały one znaczenia jako wiodący próg gatunku Homo sapiens. Część z tego zostało pożyczone z prac Johna Calhouna, Abrahama Maslowa, Lewisa Mumforda, Geralda Hearda i innych, którzy próbowali badać powstanie ludzkości. Wielu ludzi cytuje przerwy (intervals) omawiane przez Gravesa, choć traktował je bardziej  jako metaforę i ciekawostkę niż poważny aspekt swojej teorii. Na grafice odnalezionej w jego zapiskach znajdują się przybliżone okresy dla powstawania systemów na przestrzeni historii i wygląda to następująco: AN>100,000 lat temu, BO 40,000; CP 10,000; DQ 4000; ER 1400; FS 80; A’-N’ 30 lat temu (1980 rok). Dr Graves czuł, że B’-O’ zaczynał się w jego czasach pojawiać.
  • Zauważ wyraźne przyspieszenie zmiany w tych liczbach. Zakręt czasu, jeśli zaplanowany, wzrasta stromo po ER. Następnie pojawia  pytanie, czy będzie nadal przyspieszał w kierunku idealnego stanu i zakończy w celu społeczności duchowo-religijnej lub znów wyrówna się, aby rozpocząć powolny wzrost w kolejnym sposobie, spojrzenie bardziej spójne z teorią Gravesa. Utrzymując pogląd, że natura ludzka jest otwartym procesem (aż do ewolucyjnych granic organizmu), Graves wniósł hipotezę, że mogłoby się to wyrównać z A’-N’. Jako korelacja A-N, czas wymagany dla rozwiązania tak poważnych problemów przetrwania życia na ziemi oraz złożoności przedstawione przez poprzednią koegzystencję sześciu systemów, które również potrzebują czasu na uporanie się z nimi. Stąd przewidział odpowiednio dłuższe znaczenie dla A’-N’, nieco krótsze dla B’-O’, itd. Czy tak właśnie jest, czy nie, należy to jeszcze odkryć. Jest jasne, że dwadzieścia pięć lat później wciąż mamy do czynienia ze skandalami politycznymi, ludobójstwami, agresywnymi wojnami i terroryzmem, nie wspominając zmian klimatycznych, przesunięć w polu magnetycznym ziemi i niezrównoważonym środowisku, jeśli nadal będziemy tak postępować. Pomimo wielu słów i podejmowanych wysiłków niewiele się od czasów Dr Gravesa zmieniło.

Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski, założyciel Instytutu NLP Coaching

Czy ten model jest hierarchiczny?

Autor: Adam Dębowski, 10 kwietnia, 2010, Brak komentarzy

tecza 150x150 Czy ten model jest hierarchiczny?Tak, w wielu wymiarach. W teorię wbudowane są pojęcia ruchu, ekspansji i wzrostu w przestrzeni pojęciowej. Każdy nowy system jest podciągany pod te, które przyszły wcześniej, niosąc dalej elementy z przeszłości i przyjmując nową twarz i umysł. Stąd owa forma rosnącej, ekspansywnej spirali. Jednakże nie jest to hierarchia w pojęciu inteligencji, temperamentu, czy wielu innych wymiarów, które przychodzą i odchodzą na przestrzeni całej spirali. Ludzie nie stają się mniej lub bardziej skromni, mądrzy, czy wartościowi, gdy się wzdłuż niej przesuwają; różne inteligencje stają się ważne, po czym przestają takie być. „W górę” nie jest niezmiennie lepsze, a „w dół” nie jest niezmiennie gorsze; pytanie polega na tym, jaki rodzaj myślenia jest spójny z obecnymi rzeczywistościami i co tworzy życiową satysfakcję/spełnienie.

  • To powiedziawszy, przebudzenie każdego nowego systemu otwiera możliwość włączenia większej liczby elementów, ale tego nie gwarantuje. Każdy buduje na tym, co przyszło wcześniej, po czym dodaje nowy zestaw priorytetów i przesunięcie w punkcie widzenia. Choć Graves często mówił o wertykalnej kierunkowości – „w górę” do „wyższych” poziomów – nie ma powodu, dla którego model nie mógłby łatwo pójść na boki, w dół lub warstwę od środka, jak cebula. Preferencja wertykalności jest raczej inklinacją kulturową („niebiosa w górze”) niż składnikiem teoretycznym.
  • Nie jest to worek z marmurami o różnych kolorach, który mógłby zostać ułożony według wzrostu i chcąc nie chcąc podrzucany wokół. Metafora torby z marmurami jest nieodpowiednia, ponieważ w wyłaniającym się procesie istnieje sekwencja. Zbytnim uproszczeniem jest patrzenie na poziomy Gravesa, szczególnie jeśli przedstawiane są jako vMemes, jako oddzielne cząstki, które mogą zostać połączone indywidualnie, zamiast jako połączone elementy całości, z której tworzy się osobowość. Oto pułapka typologii. Bardziej trafny obraz wymaga zmiany – nowe marmury wyrastają ze starych i cała grupa obraca się tak jak wierzchołek, w ten sposób że wszystkie kolory zaczynają formować zachodzący na siebie wzór, gdy marmury stają się niewyraźnymi częściami całości. Wierzchołek staje się oczywiście spiralą.

Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski, założyciel Instytutu NLP Coaching