Model SD/Gravesa nie jest typologią dla sztywnego kategoryzowania ludzi w osiem pudełek. Są to sposoby myślenia o danej rzeczy, które są obecne w ludziach w różnych proporcjach i które przychodzą i odchodzą, nie są to etykietki dla różnych typów ludzkich. Pytanie nie polega na tym, jak radzić sobie z daną osobą na danym poziomie, ale jak radzić sobie z myśleniem tego poziomu, gdy jest ono aktywowane w danej osobie w określony sposób. Podczas gdy większość z nas funkcjonuje z mieszanką tych kolorów, jeden lub dwa są często dominujące.
Osiem poziomów egzystencji i czternaście stanów przejścia pomiędzy nimi są jedynie widocznymi znakami znacznie głębszych sił, które tu działają. Wbudowane w spiralę tworzą podwójną spiralę. W diagramie spirali powyżej (i poniżej) litery alfabetu po lewej stronie reprezentują warunki życiowe – percepcja tego, „jak prawdziwy świat wygląda” i określony zestaw problemów egzystencjalnych – na każdym poziomie. Te energie wzrastają na skutek interakcji dwóch elementów: (a) warunki życiowe, które napotyka dana osoba lub grupa oraz (b) dostępna pojemność mózgu/umysłu, aby radzić sobie z tymi warunkami. Stąd termin biopsychospołeczny sugeruje przesuwające się połączenie biologicznej natury, psychologii doświadczenia i uczenia się oraz socjologia interakcji grupy ze światem. Problemy egzystencjalne (warunki życiowe) uruchamiają pojemności neurologiczne (systemy radzenia sobie) i owa kombinacja/połączenie jest poziomem egzystencji (‘LoE’ u Gravesa, ‘vMeme’ w SD). Ta perspektywa wskazuje na to, że ludzka natura jest zarówno naturą, jak i wychowaniem – genetyczne dziedzictwo i biochemia są w interakcji z uczeniem się i z doświadczeniami życiowymi. To właśnie ta interakcja między wewnętrznymi systemami umysłu/mózgu, a zewnętrznymi warunkami egzystencjalnymi znajduje się w centrum punktu widzenia Gravesa i daje energię istnieniu spirali. To również wyjaśnia, dlaczego model SD jest wyłaniającą się sekwencją, a nie rozwijającym się krokiem przywiązanym do chronologii. Nie ma żadnego polecenia na poruszanie się, ani żadnej przewidywalnej linii czasu, gdy istnieje jedynie prawdopodobna sekwencja.
Następujące tabele ilustrują kolory i pary liter – AN, BO, CP, DQ, ER, FS, GT, HU i IV, ostatni system jasno zidentyfikowany. (Zamiast kontinuum 8+, te systemy mogą zostać także przedstawione jako seria 6 podstawowych tematów, które się powtarzają. Ten aspekt hipotezy dr Gravesa jest jeszcze nie udowodniony, jednak fascynujący do rozważenia i szeroko promowany. Stąd, AN przez FS reprezentuje pierwsze runthrough – pierwszą warstwę systemów myślowych. Graves nazwał poziomy egzystencji/przetrwania, ponieważ skupiają się one na relatywnie podstawowych potrzebach ludzkich. Pierwsze powtórzenie – druga warstwa – jest reprezentowana przez litery oznaczone cudzysłowem; stąd A’N’, B’O’, C’P’, itd. Nazwał je poziomami istnienia, ponieważ potrzeby egzystencjalne są podciągnięte pod jakość kwestii egzystencjalnych, gdy problemy pierwszych sześciu poziomów są pod ręką. Cudzysłowy sugerują podobieństwa do podstawowych systemów plus dodatkowy zestaw neuronalnych pojemności przeniesionych bezpośrednio. Luka między warstwą pierwszą a drugą okazuje się być znacznie węższa niż czasami się o niej mówi, o ile w ogóle istnieje.
Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski,założyciel Instytutu NLP Coaching
