Spiral Dynamics nie jest modelem typologicznym; jest to sposób myślenia. Szkoła „typów ludzkich” nadal promuje tę teorię jako sposób na zaszufladkowanie ludzi w uproszczone kategorie i sztywne pudełka. Co gorsze, niektórzy proponują wówczas drogi manipulowania ludźmi w oparciu o owe fałszywe przekonania. Bez względu na to, czy jest to kierowanie ludźmi dla rzekomo pozytywnych, czy negatywnych przyczyn, wciąż nie jest to właściwe, ponieważ aspekty natury ludzkiej, do których ten model się zwraca, mogą się zmienić.

Spiral Dynamics ukazuje kompleksy/zespoły systemów przepływających przez ludzi, gdy warunki życiowe w ich światach i wewnętrzne systemy neurobiologiczne są ze sobą w interakcji – nigdy nie umieszcza ludzi szufladkach czy pudełkach. Opisuje systemy radzenia sobie w życiu i to, w jaki sposób na siebie nawzajem oddziałują.

Bądź jednak także ostrożny z komplikacjami, które nie służą tej teorii. Model jest sam w sobie elegancki i czasem jest opakowany w szczegóły, które wnoszą niewiele treści i tylko potęgują konfuzję. Jest to teoria tego, jak ludzie myślą o różnych sprawach, a nie katalog rzeczy, o których myślą, ani schemat oceniający ludzkość.

Ludzie mogą rozmawiać o złożonych systemach bez analizowania sposobów myślenia i zachowania. Wypatruj „rozciągniętych” wersji systemów, w których wiele się mówi, ale nie żyje zgodnie z prezentowanym światopoglądem – mówienie bez działania. Szukanie szczytów, końcówek i najlepszych stron u jednostki jest typowym celem; ten model opisuje różnice i odpowiedniość, a nie drogę do stanu ostatecznego. Jest to otwarta seria poziomów i podpoziomów, gdzie każdy przedstawia odpowiednią drogę bycia w określonym typie egzystencji.

Pamiętaj o tym, że ten punkt widzenia dotyczy sunącej komety ludzkiego rozwoju, a nie ogona komety, ukazanego jako wartości lub cechy zachowania na różnych poziomach egzystencji. Te rzeczy są łatwym do obserwowania dowodem; nie są esencją.

Dr Graves często mówił: „Bądź ostrożny z odnajdywaniem prostoty, której tam nie ma.” „Wyłaniający się, cykliczny, podwójnie spiralny model rozwoju biopsychospołecznych systemów u dorosłych” autorstwa Dr Clare’a W. Gravesa jest znacznie bardziej złożony niż wielu to przedstawia. Więcej uwagi poświęca się powierzchownym kategoriom niż silnikowi, który wprawia ludzką naturę w ruch.

Autor: dr Don Beck
Tłumaczenie: Adam Dębowski,założyciel Instytutu NLP Coaching